نکته های عرفانی برگه ی چهل و دوم
در آیه ی 25 سوره ی انعام خداوند فرموده :
" از خود مران کسانی که بامداد و شبانگاه خدای خویش را می خوانند و به کردار خویش خدا را می خواهند ، بر تو از حساب ایشان هیچ چیز نیست و از حساب تو هم بر ایشان چیزی نیست که آنها را از خود برانی از شمار ستم کاران باشی " .
این عتاب بهر چه کسانی بوده ؟
مقبولان خداوند دیگرند و مطرودان خداوند گروهی دیگر .
گروهی از مشرکان مالدار مکه نزد پیامبر آمدند و خواستار شدند که ما اسلام را می پذیریم بشرط آن که درویشان اهل صُفه را روزی که نیستیم به پذیری .
که پیامبر به این خواسته گردن نهاد که آیه ی : " و اصبر علی نفسک " نازل شد .
خداوند فرمود : " با ایشان ( درویشان ) باش که من با ایشانم ، ایشان را خواه که من خواهان ایشانم .
مشرکان رفتند و دیگر روز آمدند و گفتند اکنون نوبت به ما نمی دهی ؟ ما روا داریم با ایشان بنشینیم ، به شرطی که بما نگاه کنی و به آنان ننگری .
پیامبر پیغام به درویشان فرستاد تا آنان را به شیوه ای دل خوش نماید که آیه ی : " و لا تعدُ عیناک " نازل شد و خداوند فرمود : " ای محمد روی از درویشان برمگردان و چشم از ایشان برمگیر که من به ایشان همی نگرم " .
پس از آن بود که پیامبر پیوسته می گفت : " ای کسانی که مورد سفارش خدای من هستید " .
این درویشان چه مقامی دارند که اندک هستند ، و شب به روز آورند و خواهش دنیوی نه دارند و خواستار نعمت اخروی نیستند و تنها قصدشان خدای آفریننده است .
تا جان دارم غم تو را غمخوارم
بی جان ، غم عشق تو به کس نسپارم
148 - وحدت
وقتی خداوند در همه جا متجلّی است و هنگامی که به او عشق بورزی همچنان است که به همه ی کائنات عشق ورزیده ای .
" عاشقم بر همه عالم که همه عالم ازوست " .
این وحدت ، راه را به سوی کثرت هموار می کند و آن کثرت از این وحدت جدائی ناپذیر است ، که این از خصوصیات اقلیم عشق است .
یکی از رسالت های عشق ، فروکش کردن جدال های مسلکی و برقراری صلح و صفاست و خاتمه دادن به جنگ " هفتــــاد و دو ملت " و اعلام آتش بس بین فرقه های گوناگون مذهبی است ،
چه کسی نمی داند که جدال های اشعریان و معتزلیان و سایر فرقه های گوناگون مذهبی ، اعم از تسنن و تشیع ، چگونه به خشونت تمام گرایش یافته .
تئوری متکلمان مبنی بر " کلّ ما حَُکَمَ به العقلُ به الشَّرع " با همه ی کوشش های علمی آنان نه توانسته است وحدت کلمه را در اسلام به وجود آورد .
اهل تصوف به جای عقل اختلاف انگیز ، عشق مبشّر وحدت و صفا و یکرنگی را از ابتدا بنیان گذاشتند تا عقاید هر فرقه محترم شمرده شود ، و دوران نفاق پایان یابد و رسم نکئوهیده ی تفتیش عقاید از میان افتد .
149 -
طیلسان موسی و نعلین هارونت چکار
چون به زیر یک ردا فرعون داری صد هزار
150 -
گر چه خوبی تو ، سوی زشت بخواری منگر
کاندرین ملک چو طاووس بکار است مگس
در ارتباط با معنی این بیت در قالب حکایت اشاره ای باشد .
یک بازاری نزد یکی از عرفا آمد و گفت : ای پیر راه ، اگر بنگی این است که شما به دست دارید ، پس ما چه داریم و به چه امید دربندیم که جای نومیدی است .
پیر گفت : لشکر امیران ، همه خاصان و ندیمان نه باشند ، وابستگان و پیروان و کارپردازان و دام داران و ..... نیز باشند ، در کشور همه بکار آیند ، و بجای خویش و به اندازه ی خویش همه کار و زندگی کنند .