خاندان نوبختی ، برگه ی چهارم
پس از ظهور معتزله ، مسلمانان به پنج فرقه ی بزرگ تقسیم شدند ( انتصار صفحه 139 ، ابن حزم جلد دوم صفحه 111 ) .
1 – اهل سنّت یعنی اصحاب حدیث و روایت .
2 – شیعه .
3 – خوارج .
4 – معتزله .
5 – مرجئه .
بعدها نیز هر یک از این پنج فرقه به فرقه های چندی تقسیم شدند و از میان بعضی از آنها نیز فرقه ی دیگری بیرون آمد .
عنوان شیعه در ابتدا بر کسانی گفته شد که بعد از رحلت پیامبر ، امامت را حق علی می دانستند و با وجود گروه بسیار مسلمینی که در بیعت ابوبکر بودند ، بازهم در مودّت و ولایت آن حضرت ثابت ماندند .
شیعه ی علی یعنی اتباع آن حضرت که امامت را حق آل علی می دانستند ، اما همین شیعه در مورد اینکه بعد از هر امامی جانشین او کیست و این جانشینی چه مقامی دارد و آیا امامت به او ختم می شود یا نه ، با یک دیگر اختلاف پیدا کردند که در نتیجه شیعه به فرقه های بسیار تجزیه شد .
که می توان به کتاب های " ملل و نحل ، فرق الشیعه ، مقالات الاسلامیین " برای دانستن این فرقه ها مراجعه نمود .
در ابتدا فرق شیعه به سه گروه بزرگ تقسیم شدند که بعدها هر یک نیز به فرقه های گوناگون منقسم شدند :
1 – غلّاة یا غالیه : اینان کسانی بودند که در حق علی و فرزندان او راه غلّو رفتند و به الوهیّت علی قائل شدند ( اهل شیعه گفته اند اینان شیعه نبوده بلکه معاندین جزو شیعه آورده اند ) .
2 – امامیه : کسانی که نصب علی را از جانب پیامبر می دانند .
3 – زیدیه : کسانی که بعد از سجاد در کوفه با فرزند او زید بیعت کردند .
پس از واقعه ی کربلا و شهادت حسین ، امامیه به 2 فرقه ی بزرگ تقسیم شدند :
یک فرقه ، علی بن حسین را که جده اش فاطمه ی زهرا بود بر خود امام اختیار کردند که زیدیه از همین فرقه بیرون آمد .
گروه دوم ، امامت را حق محمد حنفیه پسر دیگر علی که مادرش دختر پیامبر نبود اعلان کردند که این فرقه کیسانیه نامیده شد و مختار بن ابی عبید ثقفی بر آنان ریاست داشت .
پس از وفات امام ششم ، شیعیان علوی به شش فرقه تقسیم شدند که یکی از این شش فرقه بعدها اهمیت زیادی پیدا نمود :
گروهی گفتند که امام ششم وفات نه کرده بل که غیبت نموده که این فرقه را ناووسیه گفتند .
گروه دیگری گفتند فرزند آن حضرت که در حیات پدر فوت نموده بود نمرده و جانشین حقیقی امام ششم است که این فرقه را اسماعیلیه نامیدند .
ادامه دارد .....
